Remembrce Day - Dzień Pamięci - jest przypomnieniem, by nie zapomnieć. Minuta ciszy, Apel Poległych, wieńce, sztandary... Kto w Ontario pamięta o Andrew Mynarskim, który złożył najwyższą ofiarę - oddał życie usiłując uratować towarzysza broni.
W jego rodzinnej Manitobie jest Las Mynarskiego, szkoła i park jego imienia, i wspominany jest często i z pietyzmem. W Ontario natomiast wspomina się o nim niezmiernie rzadko, mimo że podczas drugiej wojny światowej, biorąc udział w lotach bojowych na samolocie "Lancaster", zasłynął z bohaterstwa i pośmiertnie odznaczono go Krzyżem Wiktorii, a słynny samolot "Lancaster" kojarzy się zawsze z jego osobą.
Andrew_Mynarski
Andrzej Karol Mynarski urodził się 14 października 1916 r. w Winnipeg. Jego rodzice byli polskimi imigrantami i przekazali synowi polskie tradycje. Zapewnili mu też wykształcenie. Ukończył najpierw szkołę podstawową King Edward and Isaac Newton, a następnie St.Johns Technical School. Po śmierci ojca musiał pomagać rodzinie i przez cztery lata pracował jako zwykły robotnik w garbarni skór. W listopadzie 1941 r. rozpoczęła się jego kariera wojskowa. Wstąpił do Royal Canadian Air Force, a po przejściu przeszkolenia w Edmonton i Calgary, został strzelcem pokładowym. W grudniu 1942 r. znalazł się w ogarniętej wojną Europie i, służąc jako strzelec, brał udział w wielu akcjach bojowych.
Aż do 12 czerwca 1944 r., kiedy to ostatni raz wziął udział w akcji, dając przykład koleżeństwa i odwagi. Brał wówczas udział w bombardowaniu francuskiego miasta Cambrai, sprawując funkcję środkowego strze-lca pokładowego. Podczas ataku samolot dostał się pod nieprzyjacielski ogień i zapalił się. Kiedy stanęły obydwa silniki, a ogień przedostał się na zewnątrz i ogarnął tył samolotu, dowódca dał rozkaz skakania ze spadochronem. Strzelec Mynarski miał już zapięte linki i zamierzał wyskoczył, gdy ujrzał w płomieniach tylnego strzelca, bezskutecznie usiłującego uwolnić się z fotela. Nie bacząc na buchający ogień, rzucił się na ratunek, usiłując uwolnił kolegę. Nie zdołał go jednak wydostać, bo zakleszczony był on mocno w uszkodzonym fotelu. Zrezygnował zatem, lecz zanim wyskoczył, odwrócił się i zasalutował. Ranny tylny strzelec, który ocalał, podczas gdy usiłujący go uratować Mynarski zginął, zapamiętał ten gest Andrew Mynarskiego na zawsze. Na podstawie zeznań cudem ocalałego strzelca ustalono również, jak wyglądały ostanie chwile Mynarskiego. Władze wojskowe rozsławiły jego bohaterski czyn, nadając mu pośmiertnie Krzyż Wiktorii.
W czasie, gdy Mynarski przedostawał się przez płomienie do rannego kolegi, jego ubranie i spadochron zaczęły się palić. Nie zawahał się jednak. Kiedy salutował na pożegnanie skazanego na śmierć - jak się zdawało - towarzysza, jego lotniczy kombinezon już płonął, a gdy wyskoczył, pęd powietrza podsycił płomienie. Spłonął przypuszczalnie, zanim doleciał do ziemi, lub zmarł w wyniku poparzeń.
Jaki naprawdę był los Mynarskiego? Przez pewien czas krążyły opowieści, że przeżył i znalazł się niemieckim obozie, gdzie zmarł w pewien czas później, lecz wydaje się to mało prawdopodobne. Bardziej prawdopodobna jest wersja, że znaleziony został przez partyzantów francuskich, ale zmarł w wyniku odniesionych poparzeń. Jego symboliczny grób znajduje się na cmentarzu w Meharicourt we Francji, a przyznane mu odznaczenie umieszczono w Air Command Headquoters w Winnipegu. Czyn Mynarskiego uznano za heroiczny. Strzelec, którego Mynarski próbował uratować, i który zrządzeniem losu przeżył, stwierdził wielokrotnie, że usiłując go ratować, Mynarski ryzykował życiem i stracił je, chociaż mógł z czystym sumieniem opuścić samolot.
Swego czasu nakręcono o Andrew Mynarskim film. Jego producentem był syn lotnika, który zginął w czasie jednego z nalotów na niemieckie wojska. Przybliżył on Kanadyjczykom sylwetkę bohatera polskiego pochodzenia, który stał się symbolem wzorowego koleżeństwa lotników w czasie wojny.
Jerzy Szlachetka
www.gazetagazeta.com
Czytaj : www.gazetagazeta.com
Tagi:
