Co warto wiedzieć decydując się na zakupy w wirtualnym świecie?
Kupując w Internecie zawieramy ze sprzedawcą umowę na odległość. Umowę na odległość zawiera się bez jednoczesnej obecności obu stron, co oznacza, że konsument nie ma ze sprzedawcą osobistego kontaktu. Nie może też sprawdzić i wypróbować towaru tak jak w sklepie tradycyjnym.

Dlatego przed kupnem towaru w wirtualnym świecie musisz pamiętać o kilku ważnych zasadach:

Zawsze sprawdzaj z kim zawierasz umowę!
Przedsiębiorca zobowiązany jest podać na stronie sklepu swój zyczny adres (adres siedziby rmy lub zamieszkania przedsiębiorcy) oraz nazwę firmy prowadzącej sklep. Brak tych informacji może oznaczać, że zamierza on ukryć się przed tobą, a tym samym uniemożliwia lub utrudnia ewentualne dochodzenie roszczeń (np. złożenie reklamacji). Pamiętaj, rzetelny sprzedawca nie powinien mieć nic do ukrycia!

Czytaj dokładnie regulamin!
Oprócz danych przedsiębiorcy, w regulaminie wiarygodnego sklepu muszą się znajdować informacje o prawie do odstąpienia od umowy w ciągu 10 dni, o zasadach zapłaty, o sposobie składania reklamacji, w tym o miejscu i formie jej składania. Muszą też być opisane dostępne sposoby i koszty dostawy.

Pytaj o szczegóły dotyczące towaru!
Jeżeli jakiś przedmiot cię interesuje, nie zadawalaj się lakonicznym opisem, bądź niewyraźnym zdjęciem. Rzetelny sprzedawca opisuje przedmiot dokładnie, nie ukrywa jego wad, podaje też jego wymiary czy dane techniczne.

W jednym z internetowych sklepów z biżuterią zachwyciłam się ślicznym bursztynowym pierścionkiem – pisze 17 letnia Magda. Pierścionek był tani. Zamówiłam go płacąc przelewem. Byłam pewna, że to strzał w dziesiątkę. Po otrzymaniu przesyłki okazało się, że ten pierścionek jest dla dzieci. Pasował jedynie na mały palec. Sprzedawca nie podał wymiarów, a mi nie przyszło do głowy, żeby się o to zapytać.

Nie popełniaj błędu Magdy – pytaj o wszystkie szczegóły, których brakuje w opisie towaru!

Jak zamówić towar?
Gdy zdecydowałeś się na zakup jakiegoś towaru przez Internet, musisz złożyć zamówienie wypełniając formularz zamówienia.

Sklepy internetowe nie posiadają magazynu towarów oferowanych w sklepie. Stąd też dostępność towaru i jego ostateczna cena jest sprawdzana dopiero po złożeniu zamówienia. Do tego czasu sklep może np. zmienić cenę lub w ogóle nie przystąpić do sprzedaży.

Złożenie zamówienia nie jest równoznaczne z zawarciem umowy. O zawarciu umowy świadczy dopiero potwierdzenie przyjęcia zamówienia, które musisz otrzymać najpóźniej w chwili otrzymania towaru (e-mailem lub listownie). Jeżeli otrzymałeś go e-mailem nie zapomnij go zapisać w pamięci komputera lub wydrukować! Będzie to twój dowód na wypadek, jakby coś poszło nie tak.

Jak płacić?
Sklepy internetowe często oferują towary po cenach promocyjnych. Nie zapominajmy jednak, że do ceny każdego towaru należy doliczyć koszty przesyłki. Może się też okazać, że nie jest to wyłącznie koszt samego przysłania rzeczy, ale również opakowania. O tego typu opłatach przedsiębiorca jest zobowiązany cię poinformować.

Możesz zapłacić przelewem internetowym, kartą kredytową lub przy odbiorze przesyłki „za zaliczeniem pocztowym” („za pobraniem”). Pamiętaj, aby uniknąć problemów, najlepiej płacić po otrzymaniu towaru!

Odstąpienie od umowy zawartej na odległość!
Przy zakupie na odległość, w tym w sklepie internetowym, z racji braku możliwości obejrzenia towaru, konsumentowi przysługuje prawo do odstąpienia od umowy i zwrot towaru bez podania przyczyny w terminie do 10 dni od daty jego otrzymania (bądź zawarcia umowy o wykonanie usługi).

Aby odstąpić od umowy, trzeba złożyć oświadczenie na piśmie i przesłać je na adres firmy najpóźniej dziesiątego dnia od daty otrzymania towaru bądź zawarcia umowy o wykonanie usługi. Oświadczenie to należy wysłać nie razem z towarem, lecz osobnym listem poleconym z potwierdzeniem odbioru.

Sprzedawca musi zwrócić pieniądze najpóźniej w terminie 14 dni od daty otrzymania oświadczenia o odstąpieniu od umowy. W takim samym terminie musimy też odesłać towar.
Koszty odesłania towaru ponosi konsument, chyba że nie jest to zwrot rzeczy tylko reklamacja. W przypadku reklamacji przedsiębiorca ma obowiązek sam ponieść koszty przesyłki.

Wyłączenia z zasad zwrotu!
Istnieją sytuacje, gdy nie można odstąpić od umowy zawartej na odległość. Do wyjątków takich należą: licytacje, w tym aukcje, rozpoczęte wcześniej usługi, produkty szybko psujące się (np. żywność), prenumerata prasy, zakwaterowanie, transport (np. bilety lotnicze), rozrywka, umowy o okresowe dostawy artykułów spożywczych, inwestycje, ubezpieczenia, czynności bankowe i związane z nieruchomościami.

Aukcje internetowe – brak możliwości zwrotu towaru!
Pamiętaj, prawo do odstąpienia od umowy bez podania przyczyny nie dotyczy zakupów robionych na internetowych portalach aukcyjnych. Dokonujemy tam zakupu od innej osoby fizycznej, nie zaś od przedsiębiorcy.

Zanim więc coś kupisz, bardzo dokładnie przeczytaj regulamin aukcyjny, a także opinie i komentarze o sprzedającym. Decydując się na zakup – nie wysyłaj całej zapłaty, zanim nie otrzymasz towaru. Możesz deponować zapłatę na koncie u organizatora aukcji do czasu nadejścia przesyłki. Wówczas on przekaże pieniądze sprzedawcy. Możesz też umówić się ze sprzedającym osobiście lub zapłacić listonoszowi przy odbiorze. Po każdej transakcji koniecznie napisz komentarz i to nie zdawkowy, ale na tyle wyczerpujący, żeby pomógł innym przyszłym kupującym.

Czy można reklamować towar kupiony w sieci?
Internetowemu konsumentowi przysługują takie same prawa jak konsumentowi dokonującemu zakupu w sklepie tradycyjnym. Niezależnie od tego gdzie i w jaki sposób dokonujemy zakupów, zawsze mamy prawo złożyć reklamację u sprzedawcy z tytułu niezgodności towaru z umową!
Więcej o składaniu reklamacji.


Bezpieczny Internet?

Każdy w swoim komputerze ma kilkaset "drzwi", które mogą być otwarte i przez które może wejść doświadczony haker. Aby móc bezpiecznie korzystać z Internetu, w szczególności dokonując w nim zakupów czy prowadząc rachunek, pamiętaj o kilku podstawowych zasadach dotyczących ochrony komputera, z którego dostajesz się do sieci:

• phishing – spamer podszywa się pod bank i prosi o podanie hasła. Ten sposób może też służyć do przejęcia naszego konta w aukcjach internetowych itp.
• nigeryjski szwindel – odbiorca dostaje wiadomość, że otrzymał spadek, ale musi opłacić np. koszty notarialne i operacyjne. Prosi cię, abyś wpłacił mu trochę pieniędzy. Jeżeli to zrobisz, pewnie już o nim nie usłyszysz
• „wygrałeś milion dolarów” – spamer podaje stronę, na której znajduje się informacja o wygranej, po wejściu na którą instaluje się dialer (program przełączający połączenie ze standardowego na droższe) lub trojan wyszukujący konto bankowe
  Dlaczego spam jest szkodliwy?

• powoduje zatykanie się łącz internetowych i blokadę serwerów spowalniając ich działanie
• powoduje stratę czasu użytkowników Internetu, bo muszą oni czytać i kasować niepotrzebne wiadomości
• utrudnia czytanie „normalnej” poczty i stwarza ryzyko jej utraty (z powodu blokad antyspamowych albo przepełnienia skrzynki) lub niezauważenia (z powodu „przysypania” przychodzącym spamem)
• naraża operatorów internetowych i użytkowników na dodatkowe koszta ponoszone na przeciwdziałanie spamowi
• spam jest również metodą przerzucenia kosztów promocji na operatorów internetowych i odbiorców korespondencji – a zatem jest formą wyłudzenia
• narusza prywatność i bezpieczeństwo odbiorców, ponieważ często zawiera treści których nie życzyliby sobie oglądać – np. obraźliwe, pornograficzne, nieodpowiednie dla dzieci
• spam wiąże się często z różnego rodzaju wirusami i innymi złośliwymi programami
• powoduje utratę zaufania do komunikacji elektronicznej.

• nie umieszczaj niezabezpieczonego adresu w miejscu ogólnodostępnym, jak np. grupy dyskusyjne, strony www, fora dyskusyjne itp.
• gdy musisz podać swój adres – zamaskuj go, np. zastępując znak @ innym znakiem lub ciągiem znaków (np. *, #, (at), (na)) czy też wstawiając w miejsce kropki słowo „(kropka)” (np. „adres@domena(kropka)pl”) lub wstawiając do adresu dodatkowy kawałek tekstu, np. WYTNIJ_TO lub NIE_SPAMEROM
• jeśli w jakiejś witrynie internetowej podajesz swój adres, zawsze sprawdzaj obowiązujące w niej zasady ochrony prywatności – dowiedz się jak ten adres będzie użyty, zanim zdecydujesz się go ujawnić
• załóż dodatkowe konto e-mail, którego będziesz używać, gdy zostaniesz zmuszony podać swój adres – np. robiąc zakupy on-line; jeżeli okaże się, że na konto to zaczynasz otrzymywać duże ilości spamu, po prostu z niego zrezygnuj i załóż nowe
• używaj niestandardowych programów do obsługi poczty – nawet jeśli oferują one podobny poziom bezpieczeństwa, to konie trojańskie tworzone są z myślą o „współpracy” z programami najczęściej używanymi
• nigdy nie reaguj na spam – nie klikaj na żadne odnośniki w nim zawarte i nie odwiedzaj zawartych w nim adresów
• wyłącz obsługę Javascript w twojej poczcie oraz ładowanie obrazków w listach w formacie html
  używaj filtrów pocztowych blokujących niechciane wiadomości lub odpowiednio je oznaczających. Pamiętaj jednak, że żadne z rozwiązań filtrujących nie jest doskonałe, ponieważ może blokować także „normalną” pocztę
• nigdy nie odpowiadaj spamem na spam. Spam generowany w odpowiedzi na spam jest nazywany flames i tak samo jak spam pierwotny blokuje łącza. W dodatku twoja odpowiedź będzie dla spamera sygnałem, że twój adres działa i warto na niego wysyłać kolejne oferty
  sam nie wysyłaj czegoś, co może być uznane za spam, w szczególności nie przesyłaj dalej listów łańcuszkowych – są to zwykle wybryki żartownisiów, a nie prawdziwe prośby o pomoc czy ostrzeżenia przed groźnym wirusem komputerowym

Wysyłanie spamu jest nieuczciwą praktyka rynkową, a także wykroczeniem ściganym na wniosek pokrzywdzonego.

Jeżeli uważasz, że twoje dane osobowe są wykorzystywane bezprawnie lub gdy otrzymujesz niezamówione informacje handlowe, możesz złożyć skargę do:

Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów
www.uokik.gov.pl
Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych
www.giodo.gov.pl
Federacji Konsumentów
www.federacja-konsumentow.org.pl
Powiatowego (Miejskiego) Rzecznika Konsumentów
Możesz również złożyć zawiadomienie na Policję w związku z popełnieniem wykroczenia.