2010.09.14 Nasza Polonia
Trzeba podkreślić, że zwycięska bitwa była wyłącznie dziełem polskich żołnierzy, bez wsparcia lotnictwa aliantów, które było zaangażowane w toczącej się właśnie operacji Market -Garden i dowodziło, że byliśmy równorzędnymi partnerami w walce. Polacy, zmusili 712 Dywizje Piechoty do ucieczki wpław przez Skaldę. Według relacji późniejszych jeńców ich dowódca gen.Neuman utonął w nurcie wzbierającej przypływem rzeki. Zwycięstwo Polaków dało przyczółek i ułatwiło dalsze działania 1 Armii Kanadyjskiej w rejonie ujścia zachodniej odnogi Skaldy. Jak trudna była to operacja niech zaświadczy fakt, że walki trwały do 8.XI.1944 roku. Kanadyjczycy musieli zmagać się nie tylko z dobrze ufortyfikowanym przeciwnikiem, ale również z warunkami deszczowej pogody.
Dzięki przejęciu kontroli nad ujściem Skaldy, porty belgijskie z Antwerpią na czele, były do dyspozycji statków i okrętów z zaopatrzeniem wojennym dla walczących sił sprzymierzonych.
Dzisiaj myśląc o tamtych wydarzeniach, wspominamy pamięć 25 polskich żołnierzy, którzy polegli podczas ostrzału artylerii niemieckiej w czasie budowy mostu saperskiego dla przeprawy bojowych wozów pancernych przez kanał Axel - Hulst. Próbujemy odgadnąć zagadkę, genezę nazwy mostu "Gdynia", jaką nadali mu polscy budowniczowie. Wdzięczni Holendrzy za wyzwolenie ich miasta, nadając imię "Gdynia" upamiętnili ten fakt pomnikiem oznaczającym to miejsce oraz najbliższym mostem drogowy na kanale Axel - Hulst noszącym dumnie nazwę " GDYNIA - BRIDGE". Tablica przypomina historię z września 1944 roku.
Wielu współczesnych Holendrów nie kojarzy tego słowo z niczym. To z myślą o nich, gdy będą odwiedzać "Gdynia museum" powstanie osobna ekspozycja przedstawiająca Gdynię.
Duma nie tylko Polski Przedwrześniowej, ale również obecnej. Miasto nowoczesne i nadal rozwijające się dynamicznie pod każdym względem. Ekspozycja ma pokazać i zachęcić Holendrów do odwiedzania Polski i polskiego Wybrzeża. Most na kanale Axel - Hulst i "Gdynia museum" niech łączą nasze narody przez wspólna historię i współczesność.
Czcząc pamięć poległych rodaków, których groby znajdują się na specjalnej kwaterze cmentarza w Axel. W dniu 17 września br dokonamy otwarcia nowej wspomnianej ekspozycji w "Gdynia museum", oraz złożeniem wieńców i kwiatów w obecności przedstawicieli polskiej Ambasady, kombatantów, lokalnych władz, mieszkańców Axel i młodzieży szkolnej, dla której będzie to lekcja historii.
W nawiązaniu do obchodów Roku Chopinowskiego, w tym samym dniu tj. 17 września o godz. 20.00 w sali De Halle w Axel odbędzie się koncert w wykonaniu polskiej, utalentowanej pianistki pani Urszuli Danielewicz. Pani Urszula, która swoje życie związała z Holandią, zagra na epokowym instrumencie - pianoforte. Dla miłośników muzyki Chopina, to niewątpliwie wyjątkowa gratka, usłyszeć jego muzykę nieomal w oryginalnym brzmieniu.
Tomasz Sawicki
Program obchodów 66 rocznicy wyzwolenia Axel
przez żołnierzy 1 PDP gen. Maczka
17 września 2010
10.00. Spotkanie z młodzieżą szkolną z Axel pod Polskim Krzyżem
nad kanałem Axel - Hulst
manifestacja, złożenie kwiatów. Zwiedzanie Gdynia Museum - żywa lekcja historii
17.00. Otwarcie ekspozycji: "Historia miasta Gdynia w fotografii"
w Gdynia Museum w Axel
Uroczyste otwarcie wystawy w obecności sponsorów, zaproszonych gości
i publiczności. Prezentacja zbiorów militariów z II Wojny Światowej.
19.10. Złożenie wieńców i kwiatów pod pomnikiem Polski Krzyż
nad kanałem Axel - Hulst
19.30. Złożenie wieńców i kwiatów pod pomnikiem na cmentarzu
żołnierskim w Axel
20.00. Recital chopinowski w wykonaniu p. Urszuli Danielewicz
na zabytkowym XIX - wiecznym pianoforte w de Halle w Axel.
18 września 2010
20.00 - 22.00. Taptoe - spotkanie zespołów muzycznych
Synergie twirlvereniging Zaamslag
showband Jong Axel
muziekvereniging de Volharding Zaamslag
showband Blue Phoenix Axel
showband New Adventure Terneuzen
Hosanna
Adres Gdynia Museum:
Tweede Verkorting 3
4571 RG Axel
gmina Terneuzen
